Kun je jezelf teruglinken naar deze aartsvader van Europa (‘Pater Europae’), wiens resten in de Dom van Keulen liggen opgebaard? Ik niet, maar mijn zoon wel. Via de lijn van zijn opa en daarin een paar zijtakken. Maar toch…

Laat ik in kaart brengen hoever ik kom met documenten.

De laatste Verhagen in deze lijn is Willem Verhagen, geboren op 14 december 1829 in Charlois. Hij huwt met Neeltje van der Wel in 1871 in Charlois.huwelijk-willemverhagen-neeltje-vandewelDeze Neeltje is voorheen al eens gehuwd, met een zekere Gerrit Nuis. Neeltje is op 12 oktober 1837 in Charlois geboren als dochter van Clement van de Wel en Willempje Pors.neeltevanderwel-geboorteDe famile Van de Wel vormt een eerste familie die we wat langer volgen in de tijd. Eerst vader Clement, geboren op 26 april 1815 in Charlois [lastig leesbaar, maar onderstreept staat zijn vaders naam Wouter van der Wel, en vrijwel onderaan aan het begin van de zin ‘Clement’.] Volgens een bron is Clement een veel voorkomende naam in Charlois vanwege de Oude Kerk, gewijdt an de heilige St. Clemens.geboorte-clementvanerwelDan Wauter, geboren op 4 juni 1787 in Charlois uit Lysbet Pors.geboortewoutervanderwelEn zijn vader, Cornelis Wouterzn, geboren in 1766 in Charlois uit Maria Barendregt.cornelisvanderwel-1766En zijn vader, Wouter Bastiaanszn, geboren op 12 december 1723 in Charlois uit Marijtje Jacobs.woutervanderwel-1723Vervolgens zijn vader, Bastiaan Warboutszn, geboren omstreeks 1660 in Charlois. Hier missen we documenten. Ik vertrouw op het speurwerk van anderen, uit een stamboom vermeldt bij Familysearch  , een artikel van de Zuidhollandse Vereniging voor Genealogie  en deze stamboom van de Stichting Voorouder. Waar mogelijk zoek ik de onderliggende akten. Ik vind zo het huwelijk van Bastiaan Warbouts van der Wel met Marijtje Jacobs Koot in 1706. Helaas vind ik de geboorteakte van Bastiaan uit omstreeks 1660 in Charlois zelf niet.huwelijkbastiaanwarboutse-1706De vader van Bastiaan, Warbout of Warrebout Janszn, geboren omsteeks 1620-1625, vormt een belangrijke schakel via zijn vrouw. Warbout is onder meer schepen in Charlois. Hij huwt in 1654 met Grietje Dircksdochter. We hebben van de Historische Vereniging Barendrecht een vermelding van het huwelijk: Werwout Jans van der Wel‏, geboren te Cerloos [Charlois] ‎krijgt op 5 maart 1654 huwelijkstoestemmng te Barendrecht om in het huwelijk te treden met Grijtie Dirxs, geboren te West Barendrecht.huwelijkwarbout-grijtie-1654

Grietje, gedoopt op 24 april 1622 in Barendrecht, is een dochter van Dirck Hendickszn en Maritgen Huijgen Cranendonck. Ik vind een akte op die datum, met de genoemde ouders [Dirck Hendricx en Maritgen Huygens]. Maar alleen is de naam van het kind niet ingevuld… vreemd. Dat Grietje een dochter van Dirck en Maritgen is blijkt verder uit notariële akten: zie het eerder genoemde artikel.geboortegrietie-1622

Dirk en Maritgen huwen in 1609, op 17 december in Barendrecht. huwelijkdirkhendrikxs-1609

Ik volg de moeder Maritgen Huygens Cranendonck. De Cranendoncks vormen een andere belangrijke familie in de relatie met Karel de Grote. Daarvoor moeten we in deze familie eerst terug tot de dertiende eeuw. Maritgen is gedoopt omstreeks 1585 in IJsselmonde als een dochter van Huijg Pieters Cranendonck. De Cranendoncks zijn gegoede boeren uit IJsselmonde; ze waren schepen, schout of heemraad. In de mannelijke lijn gaan we dan eeuwen terug, volgens het uitputtende speurwerk van deze site. Daar vind ik uiteindelijk de stamvader Roelof van Emmichoven, pastoor van Maarheze.

Via deze persoon kom ik (door het overzicht hier) bij Dirk van Cranendonck, Willem II en zijn vrouw Elisabeth van Steyn, Arnold III en Arnold II van Steyn, zijn vrouw Margaretha van Grimbergen, Arnold III van Grimbergen en zijn vrouw Sophia van Altena, Boudewjn van Altena en zijn vrouw Margaretha van Bornhem, Steppo Willem Philip van Viggezele en zijn vrouw Alicia van Gent, Zeger I van Gent.

Vervolgens belanden we via Gizela van Guînes, Adelheid van Holland bij Floris I van Holland. En bij Dirk III, Arnulf van Gent, Dirk II en zijn vrouw Hildegard van Vlaanderen, Arnulf I van Vlaanderen, Boudewijn II van Vlaanderen ‘de kale’, Boudewijn I en zijn vrouw Judith van West-Francië, Karel II de Kale, Lodewijk I de Vrome en ja hoor, daar is ie dan, Karel de Grote en zijn derde vrouw Hildegard van de Vinzgouw.

 

 

 

 

 

 

Advertisements

Als geboren en getogen Amsterdammer is het natuurlijk interessant na te gaan hoe diep de wortels liggen in de hoofdstad. Mijn achternaam geeft al aan dat ik die niet in de mannelijke lijn maar in de vrouwelijke lijn moet zoeken. Via de voorouders van mijn moeder kom je dan bij de familie Boll. Toevallig ook voorouders van mijn vriendin. Maar zie daarvoor een andere post.

Die familie Boll legt de link met mijn – tot nu toe bekende- vroegste Amsterdamse voorouders. Die overigens zelf uit Antwerpen lijken te komen. Daarover later meer.

Laat ik eerst het spoor terug volgen. In mijn familieboek heb ik al uitgebreid stilgestaan bij Johannes Smit en zijn vrouw Margaretha Boll. Een kolonisten-echtpaar in Frederiksoord. Overigens een aardige teloorgang als we de negotieën van Margaretha’s voorvaderen zien: zilversmid, leerlooijer, knoopmaker.

Margaretha is een van de jongste van tien kinderen van Jacob Boll en Margaretha van Goor, geboren op  1 december 1805. Vader Jacob lijkt een ‘leer-negotie’ in de hoofdtad te drijven. Eerst met Johan Christoffel Gebel, daarna alleen.

Zoals in een eerdere post  staat opgetekend, vond ik pas in 2013, door naar de originele akten te kijken, de juiste voorouders van Jacob: Samuel Boll en Maria Kleijn. Jacob is in 1792 ten tijde van het huwelijk 20 jaren en dus geboren in 1772. In dat jaar vind ik dan ook zijn geboorteakte.

jacob-boll-1772-geboorte

Zijn ouders Samuel en Maria trouwen in 1769. Samuel heeft als getuige Johanna Blok, Maria haar vader Hendrik Kleijn. [Maria overlijdt in 1802, waarna Samuel in 1803 hertrouwt met Grietje de Bruyn. Samuel zelf overlijdt in 1809.]

ondertrouw-samuel-boll-maria-klein-1769-amsterdam

En ook in de trouwakte van Samuel en Maria staat keurig een leeftijd, dus de geboorte van Samuel moeten we zoeken rond 1744. Samuel’s geboorte – met de ouders –  is snel gevonden. Op 16 augustus 1743 wordt hij gedoopt als zoon van Jacobus Boll en Maria Block in de Westerkerk. Die naam Block van zijn moeder waren we ook als getuige bij zijn huwelijk tegengekomen: Johanna Blok.

geboorte-samuel-boll-1743-amsterdam

De geboorte van Samuel vloeit voort uit het tweede huwelijk van beide ouders. Die treden in 1732 in het huwelijk. Vader Jacobus woont aan de Prinsengracht.

huwelijk-jacobus-boll-maria-block-1732

Uit de overlijdensakte van zijn vrouw Maria Blok uit 1745 wordt duidelijk dat Jacobus een ‘meester goudsmit’ van beroep was aan de Korte Leidse dwarsstraat, tussen het Leidseplein en de Kruisstraat.

overlijden-maria-blok-1745

Nu wordt het wat meer speuren en vooral logisch nadenken. Want wie zijn de ouders van deze Jacobus? In de eerdere huwelijksakte van Jacobus met zijn eerste vrouw Anna Dronsberge staan aanwijzingen. Dat huwelijk vindt plaats in 1726 en Jacobus is dan 22 jaar. Ook wordt hij dan vergezeld van zijn broer ‘Nicolaas Bol’. Jacobus moet dus rond 1704 zijn geboren. Dat klopt: hij wordt gedoopt op 20 september 1705. Én hij heeft een oudere broer met de naam Nicolas…

geboorte-jacobus-bol-1705

We zijn weer een generatie verder, bij Samuel Bol en Susanna Moijaart. Ook dit is een tweede huwelijk; Samuel is eerder getrouwd met Eva Claes, de moeder van Johannes’ oudere halfbroer Nicolas. Met de dan 26 jarige en aan de Herengracht woonachtige Susanna trouwt vader Samuel in 1699.

Van dit echtpaar is ook een transportakte bewaard gebleven. Op 6 juli 1714 verkopen ze een huis en erf aan de zuidzijde van de Bloemstraat. Het eigendom stond op naam van Susanna (Gilles genoemd, naar haar vader Gilles Moojaert). Ook haar aankoopakte uit 1683 is bewaard gebleven (14 april 1683, ze was toen pas 10 jaar. Het lijkt erop dat Susanna uit een tamelijk gegoede familie afkomstig is: een oom is onder-chirurgijn bij de VOC op Ceylon zie [bron]).

transportakte-samuel-bol-susanna-mooijert-1714

En ik vind het overlijden van Susanna in 1716, met weer nieuwe gegevens over het beroep van Samuel (‘vergulder‘) en hun adres. Ze ligt in de Fransch of Waalsch gereformeerde kerk in een eigen graf.

overlijden-sussanamoyaart-1716

De naam van de oudste zoon van Samuel geeft de indicatie voor de naam van zijn vader: Anthonij Bol. Die naam wordt ook bevestigd uit de huwelijksakte met Eva Claes: zijn vader Antoni is getuige. Ook wordt daar zijn leeftijd genoemd: 24 jaar is hij in 1694. En, interessant, ook zijn beroep staat vermeldt: silversmit.

huwelijk-samuel-bol-eva-claes-1694

Met de leeftijd en de naam van zijn vader is de geboorte van Samuel snel gevonden. Die vind plaats in 1671, hij wordt gedoopt op 16 september in de Zuiderkerk. Zijn ouders zijn Antoni Bol en Annetie Vervel. Getuigen bij de geboorte zijn Jacobus Bol en Sara van Welhuijs. Opa en oma Bol.

Anthoni Bol is in 1660 getrouwd met Annetien Varel (of Farel, Vervel, Verhel). Ze krijgen zeker vier kinderen, waarvan Samuel de derde is. Anthoni is dan een 22 jarige ‘knopsmaker‘, Annetie 23 jaar.

huwelijk-anthony-bol-1660

De oudste zoon van Anthoni en Annetien is Jacobus, gedoopt 14 juli 1660 in de Zuiderkerk. Daarbij is een getuige waarvan ik alleen de achternaam kan ontcijferen; ‘Welhuijsen’. Een naam die nog zal terugkeren.

In de huwelijksakte van Anthoni staat ook de naam van zijn vader; Jaques Boll. Hmm, een Franstalige naam? De oudste zoon vernoemt Anthoni ‘Jacobus’. Naar die twee namen moeten we dus op zoek voor de ouders van Antoni. Ik weet dat Antoni rond 1638 geboren moet zijn. In die periode vind ik twee ‘hits’: een Antonij gedoopt op 14 december 1639 met als vader Jacques Bols. En een Jacobus Bols, gedoopt op 9 november 1636, met als vader Jacob Bols. Beiden met vrijwel dezelfde moedersnaam; Saartje van Wolhuijsen bij Jacobus en Sara van Welhuijs bij Antonij. En die naam van Welhuijs waren we al eens tegengekomen…

geboorte-anthoij-boll-1638

Het huwelijk van Jacob en Saartie vind ik ook terug in Amsterdam. Op 23 december 1634 gaan beiden in ondertrouw. Jacob Jacobse Bols is dan 30 jaar, Saartie 22 jaar.

huwelijk-jacob-jacobse-bol-saartie-wolhuijsen-1634

Uit de overlijdensakte van Sara op 8 november 1693 weten we dat ze in de Nieuwe Hoogstraat woonde. Ze is begraven op het Karthuizer Kerkhof.

overlijden-sara-welhuijsen-1693

Hier eindigt de lijn Boll of Bol. Er is nog een mogelijke doop van een Jacob op 16 maart 1604 in de Nieuwe Kerk, maar het is niet duidelijk genoeg om dat aan ‘onze’ Jacob te koppelen (vader Jaques Bon, moeder Judith Marnier). Met recht een Amsterdamse familie te noemen: ze zijn in de stad aanwezig van begin 1600 tot zeker in 1800.

Maar Saartie Antoni van Welhuijs kunnen we nog verder terug plaatsen. Ze wordt op 12 juni 1612 gedoopt. Haar ouders zijn Anthonij of Antoine van Welhuijsen en Sara de Huijtter. Ze trouwen in 1595 in Amsterdam. En ze lijken uit Antwerpen afkomstig. Ik vind ze terug in een artikel over de Vlamingen die na de val van Antwerpen in 1585 naar het Noorden vluchten. In het Schepenregister 497 uit 1612 van de stad Antwerpen worden beiden op pagina 354 en 355 genoemd als ‘te Amsterdam‘.

huwelijk-antoine-welhuijs-sara-dehuijtter-1595

Voor zover ik het handschrift van de huwelijksakte kan ontcijferen is Antoine ‘van Antwerp lakenkoper oud 22 jaar‘ is. Stel dat hij in Antwerpen is geboren, dan moet dat rond 1573 zijn geweest.

 

 

doop-willemdeuninck-11-okt-1722Een voorouder uit de lijn van mijn moeder. En daar weer een voorvader van een vrouwelijke tak: Willem. Bij hem stopte deze lijn. Maar onlangs vond ik toch weer wat gegevens van deze afwisselend genoemde Deunink’s of Deuninck’s.

Willem is geboren in de stad Aardenburg, inmiddels opgegaan in de gemeente Sluis. Aardenburg ligt nog net in Nederland, vlak tegen de grens met België in Zeeland. Willem is op 13 oktober 1722 gedoopt als zoon van Arnoudt Deuninck en Maria Verschelle.

(Arnoudt is op 2 februari 1676 in Sint Kruis gedoopt als zoon van Jan Deunink en Peryne Timmermans. Maria is een dochter van Matthijs Verschelle en Clara van Evele uit Sint Anna ter Muiden. Ze wordt daar met Aernout Deunink in 1716 genoemd bij de verkoop van een huis en brouwerij).

geboorte-aernoudt-deunink-1676-sintkruis

Willem is maar liefst drie maal getrouwd tijdens zijn leven. De eerste keer met Susanna de Reu in 1745, vervolgens met Dina Timmerman in 1764 en tenslotte met Maria Verschelde in 1780.

Mijn verbinding ligt bij in dat laatste huwelijk. Maria is 24 als ze trouwt en krijgt nog kinderen. Een daarvan is Johannes, geboren op 31 oktober 1783 en gedoopt op 2 november van dat jaar.

johannes-deuninck-1783-geboorte31oktOpmerkelijk is overigens de naam Johannes, want Willem had in zijn eerste huwelijk ook al een zoon Johannes (geboren 1756, gedoopt 26 september).

Volgens een andere bron leeft die eerste Johannes nog zeker tot 1794… Vermoedelijk heeft die andere bron het verkeerd en is deze Johannes al voor 1783 overleden. Ik heb daar twee argumenten voor: de belangrijkste is dat er een akte van huwelijkse voorwaarden bestaat van het huwelijk van Willem en Maria uit 1783. Daarin worden 5 kinderen met name genoemd: Maria, Aernout, Margarita, Susanna en Clara. Geen Johannes dus… Een tweede argument is dat de andere bron het huwelijk van zijn Johannes met een zekere Magdalena Leurgans niet heeft gevonden. En dus ook geen namen van de ‘ouders’ van die Johannes.

kinderen-willemdeunink-akte1783Hebben we het dan wel steeds over dezelfde Willem? Jazeker, ook daar is schriftelijk bewijs van. De huwelijken vermelden keurig de weduwen die hij achterliet: bij het huwelijk met Dina is dat Susanna en bij het huwelijk met Maria is dat Dina.

huwelijk-deuninck-timmermans-1764-aardenburg

huwelijk-1780-willemdeuninck-mariaverschelde

Overigens zit er nog een opvallende relatie in de lijn Deunink.

Johannes Deunink is als vader van Maria Deunink de link met mij. Maria kreeg hij met Cornelia de Potter. Deze Cornelia heeft een paar generaties eerder een Jan Janse de Pagter en Maetje Jans als voorouders.

Na het overlijden van Cornelia hertrouwt Johannes met een andere nazaat van ditzelfde echtpaar; Johanna de Pagter. Zij is terug te leiden tot zoon Alewijn Janse de Pagter, Cornelia tot dochter Matje Janse de Pagter. Ze zaten dicht op elkaar, daar in Zeeland…

fragment-scheiding-haijesijdzes

Van mijn vroegste voorvader vind ik een opvallend document. In de autorisatieboeken van het Nedergerecht Dongeradeel zit een akte die de ‘scheijdinge van bed en tafel‘ aangeeft van Antie Gerbens en Haije Sijtses. Een akte opgemaakt op 28 juni 1725.

Wat weet ik tot nu toe van Antie en Haije?

Ze komen in 1715 voor bij de beschrijving van de nalatenschap van de eerdere man van Antie; Sippe Jans. Daaruit blijkt dat Antie nogal wat bezittingen erft. Ze is een vermogende vrouw.

In 1723 worden Hajie en Antie beschreven als inkomende lidmaten (‘van Oostrum’) bij de Hervormde gemeenschap in Dokkum.

Op 2 maart 1725 verkopen Antie en Haije een huis en hovinge te Dokkum. Ze worden beschreven als ‘egtelieden‘.

En in december 1750 is er een akte over de nalatenschap van Antie, waarin ze wordt opgevoerd als ‘weduwe tot wijlen Haije Sijtzes tot Ee‘.

Alles lijkt er dus op dat ze getrouwd waren tot aan het overlijden van Haije, ergens tussen 1748 en 1750 (in 1748 staat Haije nog genoemd als eigenaar van een woning in Ee).

Maar blijkbaar zijn ze in 1725 ook officieel overgegaan tot in ieder geval een boedelscheiding: een scheiding van bed en tafel betekent dat bezittingen, vermogen en inkomen niet meer gemeenschappelijk zijn. Het is nog geen volledige ontbinding van het huwelijk.

Een schriftelijk bewijs van het huwelijk zelf heb ik tot op heden niet gevonden. Dat moet ergens voor februari 1715 hebben plaatsgevonden.

 

begraven-jan-verhaage-1804

Een heel andere stamlijn is die van de familie Verhagen. En die eindigt al redelijk snel; in 1795. In maart van dat jaar komen Jan Verhaage, Maria Stekhoven en één kind in Charlois wonen. Het kind heet Huibregt Verhagen. Deze Huibrecht trouwt later met Cornelia Molendijk en beiden zijn daarmee verre voorouders van mijn zoon Jens.

Pogingen om de stamlijn verder terug te vinden dan 1795 mislukken tot op heden. Wat weten we middels wel? Uit de huwelijkse bijlagen van Huibrecht en Cornelia leren we veel. Huibrecht kan geen geboorteakte overleggen. Ook kan hij niets vertellen over waar zijn ouders vandaan kwamen of wie zijn grootouders waren. Bij zijn huwelijk zijn de beide ouders inmiddels ook overleden. Huibrecht heeft geen enkele verdere bekende familie.

Volgens eigen zeggen en getuigen is hij in maart 1795 ‘8 weken oud’ in Charlois terechtgekomen. Als geboortedatum hanteert hij 17 januari 1795. En als geboorteplaats geeft hij bij de Militie Ouderkerk aan de Amstel op. Daar is echter niets te vinden. Ook niet in een ander Ouderkerk, aan de IJssel.

De moeder is al rond de 40 als Huibrecht ter wereld komt. Is het een ongelukje tijdens een toevallige ontmoeting? Daar wijst het verdere samenzijn tot de dood van vader Jan niet op.

Die overlijdt al in 1804. Daarvan is wel een akte. En uit die akte kennen we de naam Verhaage. Huibrecht is dan 9 jaar. Vader Jan is volgens de overlijdensakte 54 jaar en dus omstreeks 1750 geboren. De moeder van Huibrecht overlijdt in 1816, als Huibrecht 21 jaar is. Volgens haar overlijdensakte is Maria dan 61 jaar (geboren rond 1755). Beide ouders sterven in West-Barendrecht, maar hebben in de periode 1795 -1816 afwisselend in Charlois en Barendrecht gewoond.

Blijkbaar heeft zijn moeder nooit iets aan Huibrecht verteld over familie of afkomst. Althans, hij kan er niets over melden bij zijn huwelijk in 1832.

Huibrecht en Cornelia trouwen pas als Huibrecht 40 en Cornelia 29 jaar oud zijn. Dan hebben ze al wel 2 kinderen. Maria Verhagen is in 1827 en Willem Verhagen in 1829 geboren en de geboorteakten vermelden beide keren keurig dat Huibrecht ‘voornemens is in de echt te treden’ met Cornelia, de officiële moeder.

[Ze krijgen in totaal 4 kinderen: Maria, Willem, Jan en Teunis. Keurig vernoemd naar de grootouders: Maria en Jan naar de ouders van Huibrecht, Willem en Teunis naar de ouders van Cornelia. Van de vier zorgt alleen Willem voor verder nageslacht, de anderen overlijden al op jonge leeftijd.]

Dat is dus allemaal geregistreerd. Maar als ik of Jan Verhaage of Maria Stekhoven probeer te traceren kom ik niet verder. Er is geen huwelijk te vinden, en ook geen geboorten. Zoektochten rondom de mogelijke geboortejaren, met namen van Jan, Maria of Huibregt zelf, in de beschikbare online archieven levert wel vermoedens, maar die lopen allemaal dood. En dat is eigenlijk opvallend, want meestal is er toch wel één van de ouders terug te vinden.

Of toch?

maria-jaoba-stekhoven-23011756-leiden

In Leiden wordt op 23 januari 1756 Maria Jacoba Schuurman geboren (RK kerk, met aantekening dat vader niet katholiek is). Schuurman? Ja, maar haar moeder heet Cornelia Maria Stekhoven. Hmmm. Geen veel voorkomende naam… Stel dat Maria haar moeders naam is gaan voeren? Er is geen ander huwelijk of moederschap van Maria Jacoba te vinden. En geen overlijden. Het is dus een (farfetched) optie…

Verder zoekend blijkt de combinatie van achternamen geen vreemde te zijn. Jacob Schuurman en Cornelia Stekhoven zijn onderdeel van een bekende familie kwekers en bloemisten. En de kinderen worden in boeken steeds met beide achternamen genoemd: Schuurman (Schuurmans) Stekhoven. Die dubbele naam leeft tot op heden voort.  Maar ook  in die boeken kom ik ‘onze’ Maria nog niet terug. Het kan nog steeds dat deze Maria een onbekend pad is ingeslagen.

Een optie is te zoeken in notariële akten. Beide mogelijke ouders waren bemiddeld, dus er is zeker sprake van een testament. Dan is het de vraag of en in welke hoedanigheid Maria daarin voorkomt en of dat verdere aanknopingspunten oplevert voor de aanname dat dit ‘onze’ Maria is.

Het testament van Cornelia Stekhoven uit 1782 bij notaris P. Soetbrood handelt om ‘slechts’ 5 van de 10 geboren kinderen: Cornelia (getrouwd met J.J. Bachman), Hermanus, Christina, Jacobus en Elisabeth. Maria wordt niet genoemd. Is zij al overleden? In de begraafregisters van Leiden tussen 1756 en 1765 wordt ze niet genoemd. En ook tussen 1765 en 1782 niet. Broers Gerrit en Jacobus vind ik wel terug in de begraafregisters (hoewel de registratiedata  na 1782 liggen). Willem is niet te vinden en ook Maria blijft zoek…

Ook opvallend aan deze familie lijkt de overgang tussen Rooms-Katholiek en protestants te zijn: vader is protestants, moeder katholiek. De eerste kinderen worden katholiek gedoopt (ook Maria), latere kinderen protestants zo lijkt het.

[een slag om de arm: het kan nog dat ik twee gezinnen door elkaar haal, maar die hebben dan beiden exact dezelfde namen voor de ouders).

Natuurlijk zijn er meer Sytsma’s (en Sijtsma’s). Hele takken. Ik heb een letterlijke naamgenoot van mij terug kunnen voeren tot Twijzel, 15 kilometer onder Ee. En toch een andere tak…Waar ik hier op doel is het trouwen van Sytsma’s met Sytsma’s. Dat komt al vroeg in de stamboom voor.

Op 14 januari 1816 trouwt de 31-jarige Jelle Tjipkes Gruis (een achternaam die overigens vrijwel niet voorkomt in Friesland) met de dan 17-jarige Jeijke Gosses Sytsma. Jeijke komt overigens ook voor onder de naam Dijkstra (bij overlijden). De naam Sytsma van Jeijke komt van haar vaderlijke lijn: vader Gosse Siedzes, opa Sydse Ouwes.

Maar Jelle Tjipkes heet toch geen Sytsma?  Klopt. Zijn vader is echter Tjepke Jelles, broer van Sytze Jelles, de naamgever van ‘mijn’ Sytsma-lijn. Die tak leeft tot op heden voort, de tak van Jeijke lijkt een snelle dood gestorven; ze heeft een oudere broer (Syds Gosses, gedoopt 24 januari 1794 te Ee), die met die voornaam zeker voor een Sytsma-tak zou kunnen zorgen, maar hij is vervolgens van de aardbodem verdwenen.

Er is nog een link in de stamboom met een andere Sytsma-tak. Op 30 mei 1912 trouwt Gerrit Hoogstra met Gaatske Sytsma. Gaatske is de dochter van Lieuwe Folkerts Sytsma, en voert uiteindelijk terug tot de uit Lioessens afkomstige Folkert Douwes (~1667-1724) en zijn vrouw Trijntje Sapes (~1674-1743).

Gerrit is de zoon van Jelle Hoogstra, zoon van Gerrit Gerrtis Hoogstra en Dirkje Jelles Hoekstra. Dirkje is dochter van Jelle Jans Hoekstra, zoon van Jan Dirks. En Jan was getrouwd met Grietje Jelles. Grietje is de jongste zus van Tjepke en Sytze. Alle drie deze kinderen van Jelle Haijes komen in de stamboom dus met Sytsma’s in aanraking. Sytze zelf het sterkst, de beide anderen aangetrouwd.

Je eigen stamboom maken is leuk. En die vervolgens online plaatsen ook. Sinds enige tijd is er een zeer goed initiatief: werelate. Niet commercieel én wel internationaal. Daar link je de eigen takken van de boom aan die van anderen. Zodat niet iedereen hetzelfde verzamelt en opslaat, maar je samen verder komt. Extra voordeel: de geplaatste gegevens moeten aantoonbaar juist zijn. Liefst met bijgeleverde bronvermelding. En is iemand anders het er niet mee eens, dan volgt overleg of discussie.

Begin bijvoorbeeld bij mijn opa van vaderskant of oma van moederskant:

Jelte Sijtsma

Agnita Aalberts

Of volg het parenteel terug vanaf mijn oudst bekende voorvader:

Jelle Haijes (Waarbij naast Sijtsma’s ook de familienamen Buwalda, Hoekstra, Zijlstra, Bronkema, Algra, Haakma, de Jong, Braaksma, Barwegen, Zeilmaker, Hoogstra)

En de zijde van mijn significant other, terug te volgen via:

Willem Arij Verhagen

Hendrik Johannes Otten

Dat tenslotte zelfs vrienden, heel in de verte, familie blijken te zijn is terug te vinden in de lijn van:

Wouter Arissen van Leeuwen en zijn zuster Maria Arissen van Leeuwen uit Rhenen.

.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Onlangs vond ik een nieuw document waarin een voorouder voorkomt. In het archief van het Provinciaal Bestuur Friesland zitten onder andere stukken met betrekking tot de armenzorg. Het was rond 1800 bij wet geregeld dat dorps- en stadsbewoners een bijdrage moesten doen voor de zorg van de armen in de gemeente. Die zorg voor de armen bestond al langer, maar was voorheen wat willekeuriger. Sinds 1797 werden de bijdragen evenredig over de arme gezinnen verdeeld. Tot die tijd konden grietenaren en andere magistraten dat naar eigen inzicht verdelen. Dat gebeurde dan vooral op kerkelijk gezindte.

Maar in het document met de bijdragen in het dorp Paezens komt een voorouder voor. In 1813 moet ook Jelle Sijtzes (1787-1827) een bijdrage leveren. De hoogte wordt bepaald door het inkomen/vermogen van de inwoner. Nu wist ik al wel dat Jelle niet geheel onbemiddeld was. Maar in 1813 is hij slechts 26 jaar jong. Hij doet een bijdrage van maar liefst 18 guldens. Dat is veel als ik dat bedrag vergelijk met de andere dorpsbewoners. De meesten dragen niet meer bij dan 5 gulden. Andere ‘grote’ bijdragers zijn Ate Sjolles met 15 guldens en Eesges Lieuwes met 14 guldens.

 

 

Stambomen bestaan uit verwantschappen. Bloedverwantschappen. Ik besta voor de helft uit genen van mijn vader en voor de helft uit genen van mijn moeder. Stamboomprogramma’s, zoals Aldfaer, geven de mogelijkheid om de mate van ‘cosanguïteit‘ te berekenen.

Zo heb ik iets meer dan 3% verwantschap met Adam Louta in mij, de elders beschreven schuinsmarcheerder en beroepsmilitair. Is er een link van 0,4% met stamvader Haije Sytzes. En blijkt mijn huidige woonplaats Amersfoort al sinds mijn geboorte voor 12,5% in me te zitten (naast Amsterdam, Middelstum en 12,5% Friese Oostdongeradeel).

In het manuscript komt ook een verrassende bloedverwantschap aan bod. Die tussen mijn vriendin en mij. Weliswaar nog geen 0,1%, maar toch. Hoe dat precies zit kun je tot in detail nalezen.

geboorte-1712-jellehaijes-huizum

Komen de Sijtsma’s niet uit de Oostdongeradeel, maar uit de Leeuwarderadeel? Er zijn aanwijzingen voor deze theorie.

De oudste aangetoonde voorvaders zijn Haije Sytzes en zijn zoon Jelle Haijes. Ze verschijnen rond 1715 op het toneel in Oostrum en daarna Ee, beiden in de Oostdongeradeel. Maar hun herkomst lijkt daar niet te liggen. Ik vind er niets over in de archieven. Wat ik weet is dat Haije met Antie Gerbens gaat leven. Voor haar een tweede huwelijk, voor hem waarschijnlijk ook, want zoon Jelle is er dan al.

Er is in heel Friesland rond die tijd één match. In 1712 wordt in het gehucht Huizum, onder de rook van Leeuwarden, een Jelle Haijes geboren als zoon van een Haije Sytzes (heeft Haaie Sijtzes een zoontie laaten doopen en het is genaamt Jelle). Zie de afbeelding uit het doopboek van de Hervormde kerk. De namen kloppen. Bovendien sluit de doopdatum aan bij het verdere leven van Jelle Haijes. Hij is iets ouder dan zijn vrouw Hitje en hij is 28 als hij trouwt. Dat zijn allemaal passende puzzelstukjes.

Helaas is er geen moeder vermeldt. Ook niet bij de geboorte van een jaar oudere zus, Wijtske Haijes in 1711 in Huizum.

Verder zoeken in de archieven over Huizum levert op dat er in 1708 en 1718 registraties zijn van de floriën ofwel belastingen. Komen we Haije Sytzes hierin tegen? Het antwoord is positief. In 1708 verschijnt Haije (Haaije Sijtses) als ‘bruiker‘ van een huis en annexis van Gerrit Osinga. Zie de afbeelding. Maar wellicht belangrijker is dat hij in 1718 niet meer voorkomt in de floriënkohieren. En dat klopt als ik aanneem dat hij tussen 1708 en 1715 met zoon Jelle Haijes (en dochter Wytske?)  is verhuisd van Huizum naar Oostrum.

Het bewijs is daarmee nog niet spijkerhard, maar er zijn nu wel drie argumenten om te vermoeden dat Haije uit Huizum afkomstig is.

haaijesijtses-bruiker-huisinge-huizum-1708